Whatsapp Whatsapp
Telefon Hemen Ara

Ultrasonografi

Ultrasonografi ses dalgalarının vücuda gönderilerek görüntüleme yapılması esasına dayanır. Diğer görüntüleme yöntemlerinden en büyük farkı radyasyon, yani x ışını içermemesidir. Bazı hastalıkların tanısında, gebelik takibinde ve tedaviye yardımcı görüntümele yöntemi olarak kullanılır.

Ultrasonografi ile dışarıdan görünmesi mümkün olmayan, vücudun iç bölgesinde yer alan bazı doku ve organlar görüntülenir. Yüksek frekanslı ses dalgaları kullanılarak bu görüntüleme yöntemi elde edilmiştir. Farklı hastalıkların tanı sürecinde hekim tarafından ultrasonografi çekilmesi gerekli görülebilir.

Ultrasonografi Nedir?

Ultrasonografi yüksek frekanslı ses dalgalarının vücuda gönderilmesinin ardından ekrana gelen görüntülerin incelenmesidir. Tıpta tanı ve tedavi sürecinde faydalandığımız bir görüntüleme yöntemidir. Radyoloji alanında sıkça kullanılan, hastalıkların tanısında ve izleminde hekimlere büyük avantajlar sunan bir yöntem olma özelliğini taşır.

Ultrasonografi görüntü kalitesi, kullanılan cihaza göre değişir. Genel olarak siyah ve beyaz olarak ekrana görüntü yansır. Uzman hekim tarafından bu görüntü değerlendirilir. Çeşitli durumlarda yol gösterici nitelik taşıdığından dolayı önemli bir tanı ve izlem aracıdır diyebiliriz.

Ultrasonografi Kullanım Alanı

Ultrasonografi tıbbın çeşitli dallarında kullanılmaktadır. Bunlardan belli başlı olan dalları şöyle sıralayabiliriz:

  • Gebelik takibinde radyasyon içermeyen bir görüntüleme olması sebebiyle güvenle tercih edilir. Anne karnındaki bebeğin büyüme ve gelişmesinin izlenmesi sırasında ultrasonografi yöntemi kullanılır.
  • Belirli bir gebelik haftasına gelindiğinde hekim tarafından ayrıntılı ultrasonografi incelemesi yapılır. Bu inceleme ile bebeğin vücut yapısı ve organları ayrıntılı bir şekilde görüntülenir. Diğer gebelik takiplerine göre biraz daha uzun sürer.
  • Kadın üreme organlarına ait hastalıkların tanısında ve tedavi sürecinin izleminde vajinal ya da pelvik ultrasonografiden faydalanılır. Yumurtalık, tüpler ve rahim görüntülemesi amacıyla kullanılır.
  • Abdominal ultrasonografi ile karın içindeki organların görüntülenmesi sağlanır. Safra kesesi, karaciğer, bağırsaklar ve böbrekler karın içinde yer alıp ultrasonografi yöntemi ile görüntülenebilen organlardır.

Kalça kemiği gibi yapılar da ultrasonografi ile görüntülenebilir. Örneğin bebeklerde olabilen kalça anomalileri için tarama amaçlı kalça ultrasonografisi çekilir. Radyasyon yaymıyor olması nedeniyle bebeklerde ve çocuklarda güvenle kullanılır.

Ultrasonografi Yönteminin Avantajları

Ultrasonografi yöntemi son derece güvenli ve etkili bir görüntüleme yöntemidir. Hekimlerin isteği doğrultusunda çekildiği unutulmamalıdır. Eğer hekiminiz gerekli görürse bu tetkiki ister ve bu doğrultuda ultrasonografiniz çekilir. Bazı özel durumlar dışında herhangi bir ön hazırlık gerektirmez. Aynı gün içinde çekilip yorumlanma olanağı vardır.

Tıp alanında görüntüleme yöntemlerinin önemi büyüktür. Hastalıkların tanısını koyarken yol gösterici ve aydınlatıcı nitelik taşırlar. Dışarıdan görülemeyen organların ve dokuların görüntülenmesini sağladığı için ultrasonografi yöntemi de son derece önemli görüntüleme yöntemlerinden biridir.

Ultrasonografinin en önemli avantajlarından bir tanesi x ışını kullanılmıyor olmasıdır. Diğer görüntüleme yöntemlerinden farklı olarak radyasyon içermez. Ses dalgalarından faydalanır. Hamilelere ya da bebeklere herhangi bir zararlı etkisi bulunmamaktadır. Güvenle kullanılan, etkili ve pratik bir görüntüleme yöntemidir.

Ultrasonografi ile Gebelik Takibi

Gebelik süresi yaklaşık 40 hafta kadar sürer. Bu süre boyunca düzenli aralıklarla bebeklerin büyüme ve gelişmesinin izlenmesi gerekir. Bu durum bebeğin sağlığı için gereklidir. Bunun yanında anne ve babalar da çocuklarını görebildikleri için mutlu olurlar.

Gebelik takibinde Kadın Hastalıkları ve Doğum Uzmanı olan hekimlerince ultrasonografi yönteminden faydalanılır. Son gebelik haftaları yaklaştığında ise izlemler sıklaştırılır. Bebeğe ya da anneye bir zararının bulunmaması, bu yöntemin gebelik takiplerinde güvenle kullanılmasını sağlar.

İlk gebelik haftalarında gebelik kesesinin daha iyi görülebilmesi için vajinal ultrasonografi gerekebilir. Bu yöntemde ultrason probu vajinadan içeri doğru itilir, bu sayede daha iyi bir görüntü kalitesi elde edilir. Ancak haftalar ilerledikçe karnın üzerine yerleştirilen ultrason probu ile de yeterli görüntü sağlanabilir.

Ultrasonografi ile Hastalıkların Teşhisi

Ultrasonografi yöntemi birçok hastalığın teşhisinde hekim tarafından istenebilen bir görüntüleme yöntemidir. Diğer yöntemlere göre daha güvenli olması, ön hazırlık gerektirmeden çekilebilmesi, pratik olması sebebiyle çoğu zaman ilk başvurulan görüntüleme yöntemi olur.

Ancak her hastalığın teşhisinde tek başına bu yöntemin yeterli olmayabileceği unutulmamalıdır. Hekiminiz bu konuda gerekenlere hâkim olduğundan, onun istediği tetkikler en doğru olanlardır. Eğer ultrasonografi dışında bir görüntüleme yöntemine ihtiyaç duyuluyorsa hekiminiz sizi en doğru şekilde yönlendirecektir.

Özellikle karın içindeki organların görüntülenmesi için sıklıkla ultrasonografi yöntemine ihtiyaç duyulur. Safra kesesi taşları, safra kesesi tıkanıklıkları, karaciğer yağlanması, böbrek hastalıkları, kistler gibi yapıların görüntülenmesi için ultrasonografi yönteminden faydalanmak mümkündür.

Ancak bu tür rahatsızlıklarda daha ileri tetkikler gerekirse Manyetik Rezonans (MR) ya da Bilgisayarlı Tomografi (BT) tercih edilebilir. Burada karar tamamen tanı ve tedavi sürecini yöneten hekime aittir.

Ultrasonografi Hazırlığı

Genel olarak herhangi bir hazırlık süreci gerektirmemektedir ancak bazı özel durumlar olabilir. Örneğin vajinal ultrasonografi tetkiki için kadınların idrara sıkışık olması istenir. Mesane dolu olduğunda pelvik organlar daha iyi görüntülendiği için böyle bir şart aranır.

Ya da bazı karın iç organlarının görüntülenmesi için hekiminiz 8 saatlik açlık isteyebilir. Eğer ultrasonografi istenirken size herhangi bir şey belirtilmediyse ön hazırlık yapmanıza gerek yok demektir. Ultrasonografi randevunuza, doğrudan hiç bir hazırlık yapmadan gidebilirsiniz.

Karın üzerinden uygulandığında, cilt üzerinde kaymasını sağlayacak bir jel sürülür. Böylece ultrason probu rahatlıkla hareket ettirilir ve doğru açı verilerek istenen görüntünün elde edilmesi sağlanır. Ultrasonografi çekimi sonrası elde edilen görüntülerin çıktısı alınabilir ya da sadece raporlanabilir.